Paracetamol tegen dyslexie

Afgelopen week was het een trending topic: ‘Zelf ervaren hoe het is om dyslexie te hebben’. In het NRC stond een artikel Alsof je dyslexie hebt met een tekst die je door simpelweg op ‘aan’ of ‘uit’ te klikken kon lezen alsof je dyslexie hebt, of niet. Een aantrekkelijke keuze. Tenzij je dyslexie hebt, dan sta je helaas continu ‘aan’:

“Het is alsof de letters tijdens het lezen verspringen”, omschreef een vriendin van de Zweedse programmeur Victor Widell haar dyslexie. De letters staan er wel, en zijn los van elkaar ook prima te lezen, maar het is lastig om snel woorden te herkennen. De uitleg zette Widell aan het denken, en hij maakte een scriptje waarmee mensen zonder dyslexie kunnen ervaren hoe het is. (Bron: NRC)

Druk op ‘Aan’ om zelf te ervaren wat dyslexie met dit artikel doet.

De M van McDonalds

De leesontwikkeling verloopt volgens verschillende theorieën in vier fases en bij de meeste kinderen verloopt het doorlopen van deze fases zonder problemen. Zo herkennen veel kinderen in hun zogenaamde ‘pre-alfabetische fase’ bijvoorbeeld het woord McDonalds aan de hand van de gele ‘M’. Ze hebben geen kennis nodig van klank-tekenkoppelingen, maar kunnen het woord ‘lezen’, beter gezegd herkennen, aan de hand van visuele kenmerken.

Naarmate de leesontwikkeling vordert en kinderen in de drie volgende fases terecht komen, wordt er steeds meer een beroep gedaan op kennis van het alfabetische principe (het begrijpen dat een letter overeenkomt met een klank), het kennen en kunnen toepassen van de klank-teken relaties (volledige alfabetische fase) en zelfs bepaalde clusters van meerdere letters kunnen verklanken (geconsolideerde fase).

Als je geen dyslexie hebt, is het een eenvoudig, beter gezegd een onbewust, geautomatiseerd proces. Zonder er expliciete aandacht aan te besteden lees je teksten, en dus zinnen, en dus woorden, klankgroepen en klanken. Als je dyslexie hebt is dit veel minder vanzelfsprekend. Lezen kost dan veelal veel moeite, waarbij het fijn zou zijn als je voor het gemak even op ‘uit’ zou kunnen drukken.

Paracetamol tegen dyslexie

Heb je hoofdpijn, dan neem je paracetamol. De kans dat je hoofdpijn met een half uur is afgenomen is aanzienlijk. Je zet je hoofdpijn als het ware even ‘uit’. Dit is ook het geval in het artikel uit het NRC, zij hebben als het ware paracetamol tegen dyslexie ontwikkeld. Door op ‘uit’ te drukken staan de letters bij het lezen van de tekst namelijk even stil, je hebt geen last van wiebelende letters. Even een moment geen dyslexie. Althans, dat is wat het artikel pretendeert. Het is overigens niet wetenschappelijk bewezen dat wanneer je de ‘aan’ knopt aanvinkt, je daadwerkelijk ervaart hoe iemand met dyslexie leest. Maar het geeft naar mijn idee wel een mooie indruk.

Wiebelende letters, moeite met het onthouden van letters, het snel oproepen van eerder gelezen letters uit het geheugen. Allemaal aspecten die komen kijken bij het lezen van een tekst. Ingewikkeld als je dyslexie hebt. Dankzij dit artikel krijg je als lezer een mooie indruk wat een inspanning het lezen kost als het geen vanzelfsprekend proces is en als je in elk stadium in je leesontwikkeling moeilijkheden ervaart. En inlevingsvermogen, het vermogen om ons te verplaatsen in kinderen met dyslexie is een belangrijke factor in het bieden van passende zorg.

Een leuk artikel in het NRC, wat mij betreft dus het lezen waard.

Orthopedagoog | Promovendus Radboud Universiteit | Effectonderzoek dyslexiebehandelingen | presentaties en vakbijeenkomsten over dyslexie | Marant

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *